Niet iedereen die ergens over schrijft heeft evenveel verstand van de Nederlandse taal en eindredactie als van het artikelonderwerp. Dat hoeft ook niet, want daarvoor bestaan eindredacteuren en ik ben er een groot voorstander van om die te laten blijven bestaan. Maar toch denkt een eindredacteur wel eens “Aaaarrrrgggghhhh!” Mocht je dat willen voorkomen, dan kun je hier wat tips vinden. Checklist Vooral sinds er e-mail bestaat wordt een artikel geregeld vlak voor deadline snel uit het toetsenbord gerost en even zo snel doorgestuurd. Dan wil er nog wel eens iets ontbreken. Ik vraag je niet een spellingcontrole te doen, al zit die standaard in elke tekstverwerker. Maar sommige dingen zijn voor een eindredacteur meer werk dan voor jou – en we zijn tenslotte op de wereld om elkaar te helpen, nietwaar? Let dus als het even kan op het volgende. Je naam. Jij kent ’m, je hoofdredacteur of contactpersoon kent ’m. Maar soms wordt je werk doorgestuurd naar een externe eindredacteur die geen flauw benul heeft van wie het stuk is dat in z’n attachmentmap zit. Een suggestie voor de kop en onderkop. Een beetje eindredacteur kan die ook wel zelf verzinnen, maar er zijn auteurs die nogal nijdig worden als de koppen naar hun smaak niet helemaal uitdrukken wat zij hadden bedoeld. Beeld. Bij een interview hoort een foto, en daar zorgt een eindredacteur niet altijd voor. Ook als je een softwarepakket hebt gerecenseerd dat nog niet in alle winkelschappen ligt ben jij de aangewezen persoon om beeld te leveren. Onderschriften. Wat staat er op het beeldmateriaal dat je hebt geleverd. Is het de heer Arendsen uit Zierikzee of juist de heer Zegers uit Alkmaar? Is het een onderdeel van de drukpers of juist van de snijmachine? Alleen jij weet het. De specs. Om nog even bij dat softwarepakket te blijven: wie levert het? Wat kost het? Voor welke platforms en systemen is het geschikt. Of bijvoorbeeld: heeft de instantie waar je over schrijft een URL? Welk nummer kunnen mensen bellen voor meer informatie? Wanneer begint die tentoonstelling, waar speelt dat toneelstuk? Gebruik je afkortingen, vraag je dan af of je lezers die allemaal zullen kennen, en lever eventueel een lijstje mee met betekenissen. .
^ ^	naar boven
	Korter! Het leek er even op dat Pim Fortuyn en de zijnen het tij zouden keren, maar nu ziet het ernaar uit dat de interesse voor de politiek bij veel mensen weer erg diep is weggezakt. De verworpen ‘achterkamertjespolitiek’ kan als vanouds doorgaan. Vreemd genoeg bestaat er tegen ‘achterkamertjestaal’ veel minder aversie. Mensen die je normaal in heldere zinnen kunnen uitleggen wat ze bedoelen, gebruiken op papier constructies waar ze zelf in verstrikt raken – laat staan dat een willekeurige lezer er nog uitkomt. Helaas zijn ook professionele schrijvers (sommige, enkele, een paar...) hieraan schuldig. Het lijkt wel of het niet netjes is om schriftelijk dezelfde taal te gebruiken als mondeling. Dus vluchten zij in wat ambtelijker taalgebruik, en het ergste daarvan zijn de voorzetseluitdrukkingen. Die bestaan altijd uit drie of vier woorden, dus dat tikt lekker aan als je per woord wordt betaald, maar ze maken je tekst gortdroog. En als je mij als eindredacteur treft vliegen ze er allemaal uit. Wil je dat liever zelf doen? Dan geef ik je hier alternatieven en voorbeelden. als gevolg van: door ‘Als gevolg van blaadjes op de rails rijden er geen treinen’ wordt ‘Door blaadjes op de rails...’ door middel van: door ‘Door middel van een kleine aanpassing worden vangrails veiliger voor motorrijders’ wordt ‘Door een kleine aanpassing...’ in het kader van: vanwege, omdat ‘In het kader van Sinterklaasavond gaat de voorstelling niet door’ wordt ‘Vanwege Sinterklaasavond...’ of ‘Omdat het Sinterklaasavond is, ...’ in verband met: omdat ‘De wedstrijd werd afgelast in verband met het slechte weer’ wordt ‘De wedstrijd werd afgelast omdat het slecht weer was.’ met behulp van: met ‘De machine wordt bediend met behulp van een hendel’ wordt ‘De machine wordt bediend met een hendel’ of beter nog: ‘Je bedient de machine met een hendel.’ met betrekking tot: voor ‘De plannen met betrekking tot een nieuwe speelplaats...’ wordt ‘De plannen voor een nieuwe speelplaats...’ met het oog op: om ‘Met het oog op betere verbindingen zijn de rijtijden aangepast’ wordt ‘Om de verbindingen te verbeteren zijn de rijtijden aangepast.’ onder invloed van: door ‘Onder invloed van het enorme protest zijn de veranderingen nog niet doorgevoerd’ wordt ‘Door het enorme protest...’ op het gebied van: over, voor ‘Hij heeft veel kennis op het gebied van ICT’ wordt ‘Hij heeft veel kennis over ICT.’ Of ‘Hij doet veel op het gebied van vrijwilligers’ wordt ‘Hij doet veel voor vrijwilligers.’ ten aanzien van: over ‘Als mens heeft Nawijn andere ideeën ten aanzien van de doodstraf’ wordt ‘Als mens heeft Nawijn andere ideeën over de doodstraf.’ ten behoeve van: voor ‘Ten behoeve van automobilisten zijn er ook alcoholvrije cocktails’ wordt ‘Voor automobilisten zijn er ook...’ ten opzichte van: dan ‘Een sequel is vaak geen verbetering ten opzichte van de eerste film’ wordt ‘Een sequel is vaak niet beter dan de eerste film’ of gewoon ‘De eerste film is vaak beter dan de sequel.’ ter zake van: over ‘Het rapport ter zake van preventief fouilleren...’ wordt ‘Het rapport over preventief fouilleren...’ van de zijde van: vanuit ‘Van de zijde van de vakbond wordt geen actie verwacht’ wordt ‘Vanuit de vakbond...’ Of beter nog: ‘De vakbond begint waarschijnlijk geen actie.’ Soms zal blijken dat de woorden die ik als vervanging noem ervoor zorgen dat de zin niet meer klopt. Dan is een ander woord meer op zijn plaats, of moet de zin een beetje worden aangepast. Maar nooit is de voorzetseluitdrukking onvervangbaar. (Of wel? pauline@pagina7.nl)
^ ^	naar boven